Εισαγωγή στην Ανοσοδιατροφή

Απαιτούμενα τυπικά προσόντα και όροι συμμετοχής

Για την παρακολούθηση του προγράμματος απαιτούνται:

• Πτυχίο ή ενεργή φοίτηση σε τμήματα Επιστημών Υγείας
– Ενδεικτικά: Διατροφή & Διαιτολογία, Ιατρική, Νοσηλευτική, Φαρμακευτική, Βιολογία, Ψυχολογία, Δημόσια Υγεία, Επιστήμες Άσκησης
• Βασικές γνώσεις ανθρώπινης φυσιολογίας και παθοφυσιολογίας
• Ενδιαφέρον για εφαρμογή επιστημονικών δεδομένων στην κλινική πράξη και την προαγωγή υγείας

Δεν απαιτείται προηγούμενη εξειδίκευση στην ανοσολογία — καλύπτεται στα πρώτα μαθήματα του προγράμματος.

Σκοπός του προγράμματος

Ο σκοπός του προγράμματος αυτού είναι να εξετάστούν οι πολύπλοκοι μηχανισμοί αλληλεπίδρασης μεταξύ της διατροφής, του ανοσοποιητικού συστήματος και του τρόπου ζωής, τονίζοντας τον ρόλο του εντέρου και του μικροβιώματος ως βασικούς ανοσολογικούς ρυθμιστές. Μέσα από τη μελέτη της φυσιολογίας και παθοφυσιολογίας του ανοσοποιητικού, θα αναλυθούν οι μηχανισμοί που συνδέουν τη διατροφή με την πρόληψη και τη διαχείριση αλλεργιών, χρόνιων φλεγμονωδών και αυτοάνοσων νοσημάτων, καρκίνου, καρδιαγγειακών παθήσεων και παχυσαρκίας, δίνοντας εμφαση στη δυσβίωση του μικροβιώματος ως παράγοντα κινδύνου. Στόχος του μαθήματος είναι η κατανόηση των τρέχουσων διατροφικών παρεμβάσεων πρόληψης και θεραπευτικής υποστήριξης, όπως η αντιφλεγμονώδης διατροφή, η ενίσχυση της μικροβιακής ποικιλότητας και η χρήση συμπληρωμάτων.

Εκπαιδευτικοί στόχοι

Οι εκπαιδευτικοί στόχοι του προγράμματος είναι η κατανόηση της λειτουργίας και της παθοφυσιολογίας του ανοσοποιητικού και του ρόλου του εντέρου ως ανοσολογικού οργάνου, η διερεύνηση της σχέσης διατροφής, τρόπου ζωής και ανοσίας με έμφαση στη δυσβίωση μικροβιώματος, καθώς και η ανάλυση των μηχανισμών που συνδέουν τη διατροφή με τις αλλεργίες, τις χρόνιες φλεγμονώδεις νόσους και ειδικότερα της φλεγμονώδεις νόσους του εντέρου, τις νεοπλασματικές παθήσεις, των διαβήτη τύπου 1, αλλά και τα καρδιαγγειακά νοσήματα και την παχυσαρκία. Το μάθημα στοχεύει επίσης στην εξοικείωση των φοιτητών με τις διατροφικές παρεμβάσεις πρόληψης, όπως η αντιφλεγμονώδης διατροφή, η ενίσχυση της μικροβιακής ποικιλότητας και η πρόσληψη αντιοξειδωτικών, φυτικών ινών και πολυφαινολών, καθώς και στην εφαρμογή εξατομικευμένων διατροφικών στρατηγικών και συμπληρωμάτων για υποστήριξη της θεραπείας, αναπτύσσοντας δεξιότητες για τη σύνδεση της τρέχουσας επιστημονικής γνώσης με την κλινική πρακτική στην ανοσοδιατροφή.

Στοιχεία επικοινωνίας

Αιμιλία Βασιλοπούλου

vassilopoulouemilia@ihu.gr

Διδάσκοντες

Δρ Δημήτρης Ευθυμίου

Ψυχίατρος – Ψυχοθεραπευτής

Κλινική εμπειρία στη σχέση στρες–HPA άξονα–ανοσοποιητικού, στις ψυχονευροανοσολογικές αποκρίσεις, και στη διαχείριση της φλεγμονής σε ψυχικές διαταραχές.
Θεματικές συμβολής:
• Ρύθμιση άγχους, ύπνου & φλεγμονώδους απόκρισης
• Ψυχοενδοκρινικοί και νευροανοσολογικοί μηχανισμοί
• Συμπληρωματικές παρεμβάσεις για ανοσολογική ισορροπία

Δρ Αναστάσιος Παπαλαζάρου

Διαιτολόγος – Διατροφολόγος

Εξειδίκευση σε διατροφικές παρεμβάσεις πρόληψης και υποστήριξης σε χρόνιες φλεγμονώδεις νόσους, αυτοάνοσα, καρδιαγγειακές παθήσεις και καρκίνο.
Θεματικές συμβολής:
• Αντιοξειδωτικά, πολυφαινόλες & φυτικές ίνες στην ανοσία
• Σχεδιασμός εξατομικευμένων ανοσοδιατροφικών πρωτοκόλλων
• Συμπληρωματική υποστήριξη με ω-3, βιταμίνες & ιχνοστοιχεία

Ευαγγελία Παπατριανταφύλλου

Ψυχολόγος – Υποψήφια Διδάκτωρ (Διατροφή & Διαιτολόγία, ΔΙ.ΠΑ.Ε.)

Ερευνητική δραστηριότητα στους συμπεριφορικούς παράγοντες που επηρεάζουν τη φλεγμονή, τη λειτουργία του εντέρου και την ανοσολογική υγεία.
Θεματικές συμβολής:
• Mind-body τεχνικές & ανοσολογική λειτουργία
• Ενίσχυση adherence & συμπεριφοράς υγείας
• Ψυχολογική υποστήριξη σε χρόνιες φλεγμονώδεις παθήσεις

Διδακτικές ενότητες και διάρκεια αυτών

• 1η Ενότητα

  Μελέτη της φυσιολογίας του ανοσοποιητικού συστήματος

  Έμφυτη και επίκτητη ανοσία

  Ρόλος του εντέρου ως ανοσολογικού οργάνου

• 2η Ενότητα

  Ανάλυση του εντερικού μικροβιώματος, σύνθεση και λειτουργία

  Συμβολή στη ρύθμιση της ανοσίας

  Παράγοντες που επηρεάζουν τη μικροβιακή ποικιλότητα

• 3η Ενότητα

  Παθοφυσιολογία αλλεργιών

  Παθοφυσιολογία φλεγμονωδών νοσημάτων εντέρου

  Παθοφυσιολογία διαβήτη τύπου 1

  Παθοφυσιολογία καρκίνου

  Παθοφυσιολογία καρδιαγγειακών νοσημάτων

  Παθοφυσιολογία παχυσαρκίας

  με έμφαση στη δυσβίωση του μικροβιώματος ως παράγοντα κινδύνου

• 4η Ενότητα

  Διατροφικές παρεμβάσεις πρόληψης (αντιφλεγμονώδης διατροφή, ενίσχυση μικροβιακής ποικιλότητας, αντιοξειδωτικά, φυτικές ίνες, πολυφαινόλες)

  Στρατηγικές υποστήριξης θεραπείας με εξατομικευμένη ανοσοδιατροφή

  Συμπληρώματα (βιταμίνη D, ψευδάργυρος, προβιοτικά)

  Υποστήριξη μικροβιώματος

• Επίλογος

  Σύνδεση πρόληψης και διαχείρισης νόσων μέσω διατροφής

  Το μικροβίωμα ως κεντρικός πυλώνας της ανοσοδιατροφής

• Αξιολόγηση στο τέλος κάθε ενότητας

  Κουίζ πολλαπλής επιλογής (15–20 ερωτήσεις) ή Σωστού–Λάθους / Συμπλήρωσης κενών / Αντιστοίχισης

Αναλυτική παρουσίαση διδακτικών ενοτήτων

Στην 1η ενότητα περιλαμβάνετα η μελέτη της φυσιολογίας του ανοσοποιητικού συστήματος, της έμφυτης και επίκτητης ανοσίας και ο ρόλος του εντέρου ως ανοσολογικού όργανο. Ακολουθεί η 2η ενότητα με την ανάλυση του εντερικού μικροβιώματος, της σύνθεσης και λειτουργίας του, της συμβολής του στη ρύθμιση της ανοσίας και των παραγόντων που επηρεάζουν τη μικροβιακή ποικιλότητα. Στη συνέχεια, στην 3η ενότητα εξετάζεται η παθοφυσιολογία των αλλεργιών, των φλεγμονωδών νοσημάτων του εντέρου, του διαβήτη τύπου 1, του καρκίνου, των καρδιαγγειακών νοσημάτων και της παχυσαρκίας, με έμφαση στη δυσβίωση του μικροβιώματος ως παράγοντα κινδύνου. Στην  4η ενότητα παρουσιάζονται διατροφικές παρεμβάσεις πρόληψης, όπως η αντιφλεγμονώδης διατροφή, η ενίσχυση της μικροβιακής ποικιλότητας και η πρόσληψη αντιοξειδωτικών, φυτικών ινών και πολυφαινολών, καθώς και στρατηγικές υποστήριξης θεραπείας με εξατομικευμένη ανοσοδιατροφή, συμπληρώματα και ενίσχυση του μικροβιώματος. Το μάθημα ολοκληρώνεται με τον επίλολγο όπου και γίνεται η σύνδεση της πρόληψης και της διαχείρισης των νόσων μέσω της διατροφής, αναδεικνύοντας το μικροβίωμα ως κεντρικό πυλώνα της ανοσοδιατροφής. Κάθε ενότητα θα ολοκληρώνεται με ένα κουιζ πολλαπλής επιλογής (15-20 ερωτήσεων) ή Σωστού-Λάθους, συμπλήρωσης κενών ή αντιστοίχισης.